Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?

Việc thay đổi công nghệ điều khiển đoàn tàu sẽ khiến cho dự án chậm tiến độ, đội vốn thậm chí tiềm ẩn nhiều vấn đề phát sinh mua sắm thiết bị.

Thiếu sót từ những bước đầu

Tại cuộc họp liên bộ Tài chính – GTVT về Dự án đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông hồi giữa tháng 5/2016, Bộ GTVT thừa nhận, công trình đã và đang gặp rất nhiều khó khăn do năng lực hạn chế và tính hợp tác không cao của phía tổng thầu Trung Quốc.

Một yếu tố có thể ảnh hưởng đến tiến độ khai thác là việc thay đổi công nghệ điều khiển đoàn tàu.

Theo hợp đồng EPC và dự án phê duyệt là công nghệ "ATC – Automatic Train Control". Tuy nhiên, đây là công nghệ cũ, hạn chế tần xuất chạy các đoàn tàu, có thể tiềm ẩn những vấn đề phức tạp về thiết bị cũ và mới.

Ngày 28/4/2016, Bộ GTVT đã thống nhất chủ trương điều chỉnh hệ thống đóng đường và điều khiển chạy tàu hạng mục tín hiệu cho dự án áp dụng công nghệ "CBTC – Communication Based Train Control" là công nghệ tiên tiến, hiện cũng áp dụng cho các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP. HCM đang triển khai và đã yêu cầu xem xét điều chỉnh cơ cấu dự án trên nguyên tắc không vượt tổng mức đầu tư.

Trước thông tin trên, trao đổi với Đất Việt, ngày 13/6, TS Nguyễn Xuân Thủy - Nguyên Giám đốc Nhà xuất bản giao thông cho biết: "Trước đây, khi chưa bắt đầu ký hợp đồng, tôi đã từng nói phải cử một đoàn chuyên gia sang Trung Quốc xem tất cả các hạng mục Trung Quốc sẽ đầu tư cho mình, xem có tiên tiến, có hiệu quả, phù hợp với điều kiện của Việt Nam hay không, rồi mới tiến hành ký kết.

Đường sắt đô thị Cát Linh - Hà Đông thi công chậm chạp

Hơn nữa, việc đánh giá các hạng mục của một công trình nói chung, với tuyến đường sắt trên cao nói riêng cần các chuyên gia Việt Nam có chuyên môn sâu, đánh giá thật chi tiết ở hiện trường bên Trung Quốc, mới quyết định có đưa vào Việt Nam được hay không?.

Rõ ràng việc này đã không được Bộ GTVT xem xét, không được cơ quan chức năng quan tâm, cho nên khi triển khai thực hiện xảy ra vấn đề không phù hợp, thì phải thay đổi thiết bị".

Theo ông Thủy, khi phải thay đổi thiết bị sẽ dẫn đến nhiều vấn đề: Thứ nhất, công trình sẽ bị đội giá lên, cũng như câu chuyện trước đây Việt Nam chỉ thích nhập tàu gỉ, chất lượng kém giờ lại phải đổi tàu inox.

Thứ hai, chậm tiến độ vì thay đổi thiết kế cho tương xứng. Thứ ba, sẽ đưa đến vấn đề lắp ráp dễ xảy ra sơ xuất trong khi vận hành, vì chậm tiến độ nên làm ẩu cho hoàn thành dễ dẫn đến sai sót, ảnh hưởng độ chính xác của công trình.

Qua đây, rõ ràng chúng ra phải đánh giá BQL dự án của Bộ GTVT rất yếu kém, thiếu ý thức, tinh thần trách nhiệm, không nắm chắc được các vấn đề cốt lõi để tham mưu cho Bộ, làm cho quá trình nghiệm thu, quá trình thi công tốt lên.

Phải nói vấn đề tự động hóa của tuyến đường sắt trên cao vô cùng phức tạp nó không như ô tô bus, nó là một hệ thống mà hầu hết là tự động hóa và điện tử hóa. Như vậy, cho nên đường sắt trên cao độ dốc lên xuống, hệ thống tự động phải rất chính xác mới điều hành được đoàn tàu chính xác, an toàn.

Kết luận lại việc thay thế thiết bị giữa chừng sẽ làm ảnh hưởng đến lòng tin, đến người dân, đến công trình, vì công trình này là công trình đường sắt đô thị đầu tiên của Hà Nội, của nhà nước, chậm tiến độ đến 2-3 năm nay, đội vốn gấp đôi, mất an toàn, sẽ gây ra bức xúc cho xã hội, đó là điều không đáng xảy ra.

Phải có Hội đồng thẩm định trước khi đưa vào khai thác

Bản thân ông Thủy cũng đã đi qua công trình đường sắt Cát Linh - Hà Đông, thấy đoạn thi công ngay khu Xã Đàn các trụ xây dựng vẫn còn trơ, nhà ga sắt thép chưa hoàn thiện, thì làm sao hoàn thành đưa vào khai thác thương mại được.

Chính vì thế, bản thân ông không thấy bất ngờ khi nghe thấy thông tin có đến 99% tuyến đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông gần như không thể kịp đưa vào khai thác vào cuối năm 2016 như yêu cầu của Bộ.

Qua những sự việc vừa qua có thể thấy rõ, sự phụ thuộc của chúng ta vào Trung Quốc, đặc biệt là nguồn vốn ODA. Họ hứa sẽ hoàn thành đúng tiến độ, sẽ đảm bảo chất lượng nhưng không làm thì chúng ta phải chịu, đó là bài học đau đớn.

"Theo tôi nó thể hiện yếu kém trong công tác nhân sự, công tác cán bộ khi tham mưu cho Bộ, đáng lẽ BQL dự án phải bao gồm các cán bộ có kinh nghiệm, chuyên môn, có trách nhiệm, tham mưu từng bước đi, từ đó hình thành lên dự án, hợp đồng, cơ chế quản lý công trình để đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng theo yêu cầu.

Nguồn: http://baodatviet.vn/chinh-tri-xa-hoi/tin-tuc-thoi-su/duong-sat-cat-linh-ha-dong-lai-that-hua-loi-phia-viet-nam-3311102/

Share on Google Plus