KỊCH BẢN SAU KHI PHÁN QUYẾT CỦA PCA ĐƯỢC ĐƯA RA

Tháng 01-2013, Philippines đã nộp đơn kiện lên Tòa án Trọng tài thường trực (PCA) về điều họ cho là “yêu sách thái quá” của Trung Quốc đối với hầu như toàn bộ Biển Đông. Philippines đã viện dẫn cái gọi là “đường 9 đoạn”, thường được gọi là “đường lưỡi bò” (Mới đây phía Trung Quốc đã vạch ra “đường lưỡi bò” mới với 10 đoạn, cơ bản giống với “đường 9 đoạn cũ) mà Trung Quốc vạch ra  để đòi chủ quyền vùng biển trải dài từ đảo Hải Nam ở mạn Bắc cho tới vùng biển ngoài khơi Malaysia ở phía Nam.

Ảnh minh họa

PCA đã sắp ra phán quyết cuối cùng về vấn đề này, nhiều khả năng đó sẽ là phán quyết có lợi cho phía Philippines đối với một số vấn đề trong 15 vấn đề mà họ đưa ra. Vậy kịch bản sau phán quyết của PCA sẽ ra sao?

Đối với Philippines, mặc dù phán quyết chắc sẽ có lợi, tuy nhiên điều này trên thực tế không có ý nghĩa nhiều để cải thiện chủ quyền của họ trên các khu vực tranh chấp ở Biển Đông. Thực lực của họ vốn bị cho là kém nhất trong số các bên có tranh chấp ở vùng biển này, trong tương lai gần điều đó cũng khó có thể cải thiện khi Manila không có nhiều động thái trong việc mua sắm vũ khí để bảo vệ các quyền lợi của mình. Chiến thắng của Philippines có lẽ mang tính biểu tượng nhiều hơn chứ không ngăn cản được Trung Quốc theo đuổi chủ nghĩa bá quyền tại khu vực.

Đối với Trung Quốc, bấy lâu nay họ vốn không cho rằng PCA có thẩm quyền giải quyết vụ kiện và các phán quyết của PCA cũng không có nhiều ý nghĩa buộc Bắc Kinh dừng những hành vi phi pháp trên Biển Đông. Biển Đông vẫn giữ vai trò quan trọng trong âm mưu bành trướng của Trung Quốc, họ sẽ không dễ dàng gì ngừng các hành động gia tăng sự hiện diện và củng cố sự chiếm đóng bất hợp pháp ở đây. Không chỉ vậy, dư luận quốc tế còn dự đoán rất có thể Trung Quốc sẽ đẩy mạnh hơn những hành vi gây hấn và gia tăng căng thẳng tại đây để phản đối phán quyết của PCA. Tình hình Biển Đông rất có thể sẽ còn nhiều diễn biến phức tạp.

Nhưng không phải phán quyết của PCA sẽ không có tác động. Dẫu rằng phán quyết có lợi cho Philippines với nước này chỉ mang ý nghĩa biểu tượng song sẽ là cơ sở hợp pháp để Mỹ - đồng minh của Philippines có thêm những hiện diện tại đây để “hỗ trợ các bên tuyên bố chủ quyền ở Biển Đông đối phó với những yêu sách phi lý”.

Là quốc gia có liên quan đến tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông, Việt Nam luôn theo sát tình hình vụ kiện này và có thể tính toán khởi kiện Trung Quốc trong tương lai ở một tòa án phù hợp và phán quyết có nhiều ý nghĩa thực tiễn hơn.

LỬA ĐÈN

Share on Google Plus